hoofdbeeld_kerstboom

Waarom zetten we eigenlijk een kerstboom?

Waarom slepen we in december vrijwillig een boom het huis in die zoveel naalden achterlaat dat je ze in juli nog aan het opzuigen bent? In deze versie van de Onbeantwoorde Levensvraag gaan we op zoek naar een plausibel antwoord.

Zeg Nederlands Centrum Voor Volkscultuur en Immaterieel Erfgoed: ‘is het een Hollandse traditie om zo’n boom in je huis te plempen?’

“Het gebruik van het kerstboom zetten dateert uit het tweede kwart van de 19e eeuw, maar werd pas in de jaren ’20 en ’30, en vooral in de jaren ’50 van de vorige eeuw populair. In de 19e eeuw introduceerden de Duitse prinsessen die met onze koningen trouwden de kerstboom in Nederland. In Duitsland was het namelijk al langer een gebruik. Ook de Duitse migranten die hier winkels openden, zetten een kerstboom in de etalage.”

Aha, het is dus iets Duits. Maar waarom hebben alle Nederlanders dat dan zo’n beetje overgenomen? En waarom deden de Duitsers dat? We vroegen het de mensen van de opleiding Duitse taal en cultuur aan de  Universiteit Utrecht alsook die van dezelfde opleiding op de Universiteit van Amsterdam, maar het bleef stilletjes deze dagen. Waarschijnlijk net iets te druk met het optuigen van de kerstboom nu het nog kan. Dus bood internet de laatste oplossing. We legden site naast site om het meest gegeven antwoord hieronder op te schrijven. Komt ‘ie!

christmas_lights_bauble

Het waren de Duitsers

De oude Germanen vierden millennia geleden ‘Joel’, het Midwinterfeest. Vanaf 21 december stonden ze stil bij het feit dat de dagen weer langer werden. Daarbij versierden ze hun hutten met takken van de spar: een boom die zelfs in de winter nog mooi groen was en symbool stond voor het leven. Om de goden goedgemutst te hebben en zo een goede oogst voor het komende jaar af te dwingen brachten ze offers.

In de vierde eeuw schafte de Romeinse keizer Constantijn echter het heidense Midwinterfeest af. Voortaan zou de geboorte van Jezus Christus gevierd worden op 25 december. Ook symboliek voor een nieuw begin. Vandaar dat de Duitse kerken de sparren naar binnen sleepten en versierden met de appeltjes uit het verhaal van Adam en Eva. Afgetopt met een piek die –hoe kon het ook anders- naar de hemel wees. Steeds meer mensen haalden zo’n boom in huis et voila, de traditie was geboren.

Onze prinsen trouwden met Duitse prinsessen en brachten de traditie naar de Hollandse koningshuizen. Ook de immigranten namen deze gewoonte mee en voordat we het zelf wisten stond de kerstboom ook in onze huiskamers te schitteren. Zonder de appeltjes van Adam en Eva, dat dan weer wel.

Iwan

Iwan is copywriter voor Zelf. Dat schrijven doet hij het liefst vanaf een toetsenbord. Vandaar dat zijn vrouw op vakantie de ansichtkaarten schrijft. In zijn vrije tijd doet hij John McEnroe na of leest hij dikke boeken.

You may also like...